Bölgesel kuruluşlar (BK'ler), bölgesel örgütler (BÖ'ler) veya bölgesel organizasyonlar (BO'lar) uluslararası üyeliğe sahip oldukları ve operasyonel olarak tek bir ulus devleti aşan jeopolitik varlıkları kapsadıkları için bir anlamda uluslararası kuruluşlardır (UK'ler). Bununla birlikte, üyelikleri, kıtalar gibi tanımlanmış ve benzersiz bir coğrafyaya veya ekonomik bloklar gibi jeopolitiğe özgü sınırlar ve sınırlamalarla karakterize edilir. Kısıtlayıcı bir coğrafi veya jeopolitik sınır dahilindeki devletler veya oluşumlar arasında işbirliğini ve siyasi ve ekonomik entegrasyonu veya diyaloğu teşvik etmek için kurulmuşlardır. Her ikisi de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesinden bu yana teşvik edilen ortak kalkınma ve tarih modellerini ve küreselleşmenin doğasında var olan parçalanmayı yansıtmaktadır, bu nedenle kurumsal özellikleri gevşek işbirliğinden resmi bölgesel entegrasyona kadar çeşitlilik göstermektedir. BK'lerin çoğu Birleşmiş Milletler gibi köklü çok taraflı kuruluşlarla birlikte çalışma eğilimindedir. Birçok durumda bölgesel bir kuruluş basitçe uluslararası bir kuruluş olarak anılırken diğer birçok durumda belirli bir üyeliğin daha sınırlı kapsamını vurgulamak için bölgesel kuruluş terimini kullanmak mantıklıdır.
BK'lere örnek olarak Afrika Birliği (AB), Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN), Arap Birliği (AB), Karayip Topluluğu (CARICOM), Avrupa Konseyi (AK), Avrasya Ekonomik Birliği (AEB), Avrupa Birliği (AB), Güney Asya Bölgesel İşbirliği Teşkilatı (SAARC), Şanghay İşbirliği Örgütü, Asya-Afrika Hukuki Danışma Örgütü (AALCO), Akdeniz için Birlik (AiB), Güney Amerika Uluslar Birliği (GAUB) verilebilir.
Ayrıca bakınız
- Uluslararası kuruluş
- Uluslararası örgütler listesi
- Bölgesel entegrasyon
- Uluslarüstü birlik