| Karabıyıklı Baskını | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Türk Kurtuluş Savaşı Güney Cephesi ve Antep Kuşatması | |||||||
| |||||||
| Taraflar | |||||||
| | | ||||||
| Komutanlar ve liderler | |||||||
| Molla Mehmet Karayılan | bilinmiyor | ||||||
| Çatışan birlikler | |||||||
| Karayılan Çetesi | Fransız Güçler | ||||||
| Güçler | |||||||
| 80 | 50 | ||||||
| Kayıplar | |||||||
| 0 | 14 ölü geri kalan askerler esir | ||||||
Karabıyıklı Baskını, Kuvâ-yi Milliye milisleri tarafından Fransız kuvvetlerine karşı yapılmış bir baskındır.
Öncesi
12 Ocak 1920 tarihinde Antep'e yakın Sakçagözü bölgesine gitmek üzere harekete geçen bir Fransız birliği, geceyi Araptar Köyü'nde geçirdi. Fransız askerlerinin burada halkı evlerinden zorla çıkardığı, köylülere ait eşyaları yağmaladığı ve kadınlara yönelik kötü muamelede bulunduğu iddia edildi. Bu olaylar sonrasında köy halkı çevredeki köylere sığındı ve komşu köyler Fransızların tutumundan haberdar edildi.
Ertesi gün, yani 13 Ocak'ta, Araptar'dan Maraş yönüne ilerleyen Fransız birliği, Çatalmazı mevkiinde Karayılan ve Boynoğlu Memik Ağa komutasındaki yerel direniş güçleri tarafından pusuya düşürüldü. Üç ayrı noktadan gerçekleştirilen baskınlar sonucunda Fransız birliği dağıldı. Aynı zamanda Fransızların ikmal kuvvetlerine de saldırılar düzenlendi.
Çatışmalar sonucunda Fransız birlikleri önemli kayıplar verdi. Olayların ardından Türk ve Fransız yetkililerden oluşan bir heyet bölgede inceleme yaptı ve çıkan raporda olayların sorumluluğunun Fransız tarafına ait olduğu belirtildi.
5 Kasım Cuma günü Akyol Karakolu'na çekilen bayrağın bir Fransız subayı tarafından indirilmesiyle başlayan bayrak krizi, şehirdeki gerilimi artıran gelişmelerden biri olmuştur. Fransız yönetiminin resmî binalara Osmanlı bayrağı çekilmesini yasaklaması, aynı dönemde Fransız kuvvetlerinin Antep'e asker ve cephane sevkiyatını sürdürmesi, halk arasında tedirginliğe neden olmuştur.
Bu süreçte, 21 Ocak 1920 tarihinde Mehmet Kâmil isimli bir yerel vatandaşın Fransız askerleri tarafından süngülenerek öldürülmesi kamuoyunda büyük infial yaratmış, Fransız komutanlığının olayın üzerini örtmeye çalıştığı yönündeki iddialar halk tepkisini daha da artırmıştır. Bu gelişmeleri takiben çarşı esnafı ile Fransız askerleri arasında çeşitli tartışmalar yaşanmış, şehirdeki Müslüman ve Hristiyan mahalleleri arasında belirgin bir ayrışma meydana gelmiştir. Tüm bu olaylar, şehirde silahlı çatışmaların kaçınılmaz hale gelmesine neden olmuştur.
Baskın
Fransız Askerlerin,Antepten Maraş istikametine doğru bir sevkiyat yapacağını haber alan Karayılan ve beraberindeki direnişçiler, derhal harekete geçti.Fransızları karşılamak için Karabıyıklı mevkiine geçtiler. Mevkilenmeden önce Karayılan,kardeşi Süro Mamoyu Maraş`a gönderir ve 3 katır yükü silah aldırır
Fransız erzak birliği 20 Ocak 1920 günü ani bir baskınla pusuya düşürüldü ve birlik büyük ölçüde imha edildi edilidi.Hatta Fransızların "tek bir kurşun atmadan" esir düştüğü bile söylenir.
Sonrası ve etkileri
Baskın sonrasında Karayılan,esirleri köyüne götürmüştür ve onları her gün koyun eti ile beslemiştir.Bir süre sonra ise esirleri Pazarcık Kaymakamlığına teslim eder.Bu başarılı baskın Karayılanın adının sehir genelinde duyulmasına sebep olur ve Antep Heyeti onu şehir içi çatışmalarda görevlendirir
Ayrıca Bakınız
- Molla Mehmet Karayılan
- Türk Kurtuluş Savaşı Güney Cephesi
- Antep Kuşatması
- Gaziantep ili tarihi
- Türk Kurtuluş Savaşı Güney Cephesi'nde muharebeler