Seleukia (Yunanca: Σελεύκεια, Süryanice: ܣܠܝܩ), Dicle üzerindeki Seleukia olarak da bilinir, Irak'ta bugünkü Bağdat vilayeti içinde Dicle Nehri'nin batı kıyısında yer alan önemli bir Mezopotamya şehriydi. I. Seleukos tarafından Selefki İmparatorluğu'nun ilk başkenti olarak MÖ 305 civarında kurulmuş ve imparatorluk başkentinin Antakya'ya (Seleucia Pieria) taşınmasından sonra önemli bir ticaret ve Helenistik kültür merkezi olarak kalmıştır. Şehir MÖ 141'den itibaren Part egemenliği altında gelişmeye devam etti; antik metinlerde 600.000 nüfusa ulaştığı iddia edilmektedir. Seleukia MS 165 yılında Romalı general Avidius Cassius tarafından yıkılmış ve sonraki yüzyıllarda yavaş yavaş bilinmezliğe gömülmüştür. Bölge 1920'lerde arkeologlar tarafından yeniden keşfedilmiştir.
Süryanice: ܣܠܝܩ, Yunanca: Σελεύκεια, Seleukeia, Seleucia, Salīq, Seleucia-on-Tigris, Seleucia on the Tigris | |
 Seleukia ve Tizpon sitelerinin arkeolojik haritası | |
  Seleukia Irak haritasındaki konumu. | |
| Diğer adı | (Salīq) Grekçe: Σελεύκεια |
|---|---|
| Konum | Bağdat Irak |
| Bölge | Mezopotamya |
| Koordinatlar | 33°5′40″K 44°31′20″D / 33.09444°K 44.52222°D |
| Tür | Yerleşim |
| Yüzölçümü | 55 km2 (21 sq mi) |
| Tarihçe | |
| Kurucu | I. Seleukos |
| Kuruluş | y. MÖ 305 |
| Terk ediliş | MS 165 |
| Devir(ler) | Helenistik Dönem'den Roma İmparatorluğu dönemine |
| Kültür(ler) | Antik Yunan Part Sasani |
| Sit ayrıntıları | |
| Kazı tarihleri | 1927–1932, 1936–1937, 1964–1968, 1985–1989 |
| Arkeologlar | Leroy Waterman, Clark Hopkins, Antonio Invernizzi, Giorgio Gullini |
İsimleri
Seleukia (Yunanca: Σελεύκεια, romanize: Seleúkeia), adını daha önceki bir yerleşimi genişleten ve MÖ 305 civarında imparatorluğunun başkenti yapan I. Seleukos'dan almıştır. Kendi adını taşıyan birçok kentin en büyüğü ve en önemlisiydi, ancak bazen nehrin adından dolayı Dicle üzerindeki Seleukia (Latince: Seleucia ad Tigridem) olarak ayırt edilir.
Doğu Kilisesi sinodlarının metinlerinde Seleucia-Ctesiphon (Tizpon) metropolünden bahsedilirken şehirden Salīq (Süryanice: ܣܠܝܩ) veya bazen Māḥôzē (Süryanice: ܡܚܘܙ̈ܐ) olarak bahsedilir.
Sasaniler doğu şehrini Veh-Ardashir (Farsça: ویهاردشیر), Araplar ise Bahurasīr olarak adlandırmışlardır.
Ayrıca bakınız
- Seleukia Konsili