Yılanların Öcü

Yılanların Öcü

Literatür yayınevinden çıkan kitabın kapağı.
Yazar	Fakir Baykurt
Ülke	Türkiye
Tür	Roman
Yayım	1959, 1979, 2002, 2007
Yayımcı	Remzi, Adam, Literatür
ISBN	9754184186
Seri
Yılanların Öcü Irazca'nın Dirliği

Yılanların Öcü, Fakir Baykurt'un 1954'te kaleme aldığı, 1958'de yayımlanan romanı. Yazarın ilk romanı olan eser, devam romanı olan Irazca'nın Dirliği ve Kara Ahmet Destanı ile birlikte Fakir Baykurt üçlemesini meydana getirir.

Konusu, 1950'li yıllarda Türkiye'de bir köyde yaşanan toprak kavgasıdır. Eşitsizlikleri dile getiren, güçlü-güçsüz mücadelesini yansıtan bir köy romanıdır.

Yılanların Öcü, bir yandan yazara büyük ün getirmiş, 1959 Yunus Nadi Roman Armağanı'na değer görülmüştür; diğer yandan da çok eleştirilmiş ve hakkında bu kitap nedeniyle 1959 yılında açılan soruşturma sonucunda Baykurt öğretmenlik mesleğinden uzaklaştırılmıştır.

Eser, 1962'de Metin Erksan ve daha sonra 1985'te Şerif Gören yönetmenliğinde sinemaya, 2014'te ise dizi olarak televizyona uyarlanmıştır.

Roman, Karataş köyünde oğlu Kara Bayram, gelini Haçça ve torunları Ahmet ve Şerife ile yaşayan Irazca'nın köy içerisindeki hiyerarşiye başkaldırışını anlatılır.

Deli Haceli ve karısı Fatma evlerinin çok nemli olmasından yakınarak tam Irazca ve ailesinin kaldığı evin önüne ev yaparlar. Bu sırada bir açılış için köye ziyarete gelecek kaymakamın haberi alınır. Kaymakamı ağırlamak adına çeşitli hazırlıklar tertip edilmeye başlanır. Bu iş için önce Kara Bayram'ın ası kuzusunu çalmakla işe başlarlar.

Köyün muhtarı kişisel menfaatleri için Haceli'ye destek olur ve bir gün muhtarlığa konuşmak vaadiyle çağırdığı Kara Bayram'ı birkaç adamına falakayla dövdürür. Hem ası kuzusundan olan hem de üstüne dayak yediği oğlunu gören Irazca intikam almak için bir gece Haceli'nin ev yapmak için kazdığı temelleri doldurur. Bayram ise ev yapımı için gerekli olan kerpiçleri parçalar.

Sabah kalktığında bütün yaptıklarının yok olduğunu gören Haceli öfkeyle o sırada hamile olan Haçça'ya taş atar ve düşük yapmasına neden olur. Tüm bunları biriktiren Irazca, kaymakam köye ulaşmadan onun yolunu keser ve hakkını aramak için kaymakamdan destek ister. Kaymakam köye ulaştığı zaman kendisi için hazırlanan tüm tertibe ve eğlenceye katılmadan açılışı yapar ve Irazca'ya hakkının verilmesini aksi halde kendisinin dava açmasını söyler.

Köyün muhtarı bu tür bir olay karşısında kendisinin de suçlanacağını düşündüğü için Haceli'ye verdiği desteği keser ve Kara Bayram ile diyaloğa girmeye çalışır. Haceli'nin bütün yaptıklarından vazgeçeceğini ve bir miktar maddi destek olacağının teminatını verse de Kara Bayram ikna olmaz ve şehre gidip dava açacağını söyler. Bütün bunlar olurken Haceli, karısı Fatma ile Kara Bayram'ın ilişkilerini bilmemektedir.

• Kara Bayram
• Fatma
• Irazca
• Deli Haceli
• Haçça
• Muhtar
• Ahmet
• Şerife
• Köy bekçisi
• Kaymakam

• Cumhuriyet Gazetesi Yunus Nadi Roman Ödülü (1958 - Birincilik)

• 1962 - Yılanların Öcü, sinema filmi, yönetmen: Metin Erksan
• 1985 - Yılanların Öcü, sinema filmi, yönetmen: Şerif Gören
• 2014 - Yılanların Öcü, televizyon dizisi, Koliba Film