I. Anastasius

Anastasios
Bizans imparatoru
Hüküm süresi	11 Nisan 491 - 9 Temmuz 518
Önce gelen	Zeno
Sonra gelen	I. Justinus
Doğum	430 Dyrrhachium
Ölüm	9 Temmuz 518 Konstantinopolis
Defin	Havariyyun Kilisesi
Eş(ler)i	Ariadne
Tam adı Flavius Anastasios
Hanedan	Leo Hanedanı

I. Anastasios (Latince: Flavius Anastasius; Yunanca: Φλάβιος Ἀναστάσιος) (d. 430 veya 431? - ö. 9 Temmuz 518), 491'den itibaren ölümüne kadar hüküm sürmüş Bizans imparatoru. 430/431 yıllarında Dyrrhachium'da (şimdiki Dıraç) doğmuş; 11 Nisan 491'de bir saray memuru iken imparatorluğa geçirilmiş ve 518'de Konstantinopolis'te (günümüzde İstanbul) ölmüştür. Hayatta iken lakabı Dikoros (Yunanca: Δίκορος, "İki gözbebekli") olmuştur; çünkü Anastasios'un bir gözü mavi diğeri kara idi.

İmparatorluğun para sistemini yetkinleştirmiş, hazineyi genişletmiş, iç ve dış işlerde yetenekli bir yönetici olarak ün yapmıştır. Bununla birlikte uyguladığı Monofizit din politikası zaman zaman ayaklanmalara neden olmuştur.

Babası Pompeius (d. yak. 410) adında Dyrrachium'da (şimdiki Dıraç) yaşayan bir yüksek soylu idi. Annesi Roma İmparatorluğu'nun imparatordan sonra gelen en büyük ünvanı olan Roma Sezarı ve 352, 353 ve 354'te Roma Konsülü rütbesini taşıyan Constantius Gallus'un kızı idi; büyük-büyükbabası Roma İmparatoru Konstantius Chlorus idi ve kardeşi Falvius Paulus da 496'da Roma Konsülü ünvanı taşımıştır.

Anastasios Konstantinopolis'e gelip imparatorluk sarayında memurluk yaparak yükselmiş; maliye bakanlığında yöneticilik, İmparator Zeno'nun kişisel koruyuculuğu gibi görevler de bulunmuş ve 491'de 61 yaşında imparatorluk sarayında en yüksek ve 30 kişiye sınırlı imparatorun şahsi danışmanları ve korumaları şeklinde bir mevki olan silentiarius olarak görev başındaydı ve Konstantinopolis'te Senato üyesiydi. Çok yetenekli ve yüksek karakterli bir görevli olarak bilinmekteydi.

Dinsel konularda çok büyük ilgisi olduğu ve sonradan gittikçe koyu Monofizit dinsel inançlara yöneldiği bilinmektedir. Yaklaşık 488'de Antioch (Antakya) Patriği Peter Fullo öldüğü zaman bu patrikliğe seçilmeye aday gösterilmiş ama seçilmemişti. Bu nedenle 489-491 arasında Konstantinopolis Patriği Effimios ile bir çatışmaya girdi. Bazı tarihçiler İmparator Zeno tarafından Mısır'a sürgüne gönderildiğini bildirirler. Fakat modern tarihçiler bu sürgün konusunun hata olduğunu ancak Monofizitler arasında önemli rol oynayan bir Mısır Başpiskoposunu ziyaret giderken bir gemi kazasına maruz kaldığını bildirirler.

İmparator Zeno 491'de öldüğünde hayatta çocuğu bulunmuyordu. Halk Romalı olmayan, yani İsauryalı ve ortodoks Hristiyanlıktan ayrılmış bir kişiyi imparator istemiyordu. Bu, o zaman fiilen devlet işlerini idare eden Zeno'nun kardeşi Longinus'u adaylıktan elimine etmekteydi. Zeno'un dul karısı Ariadne, Anatatasios'u 61 yaşında imparator seçti. 11 Nisan 491'de Anastasios imparator olarak Patrik Effimios tarafından taç giydirilmeden önce Ortodoks inancına uyacağına dair bir belge imzaladı. İmparatorluk ünvanının meşruluğunu 20 Mayıs'ta Ariadne ile evlenerek pekiştirdi.

Anastasius'un hükümdarlığında Doğu Roma İmparatorluğu, gaspçı Longinus'a karşı İsaurya Savaşı'na ve Sasani İmparatorluğu'na karşı Anastasya Savaşı'na girmiştir. Anastasius yönetime geçtiğinde memurlukların satışı ve muhbirlerin ödüllendirilmesi uygulamalarını kaldırıp vergi sistemini düzeltti.

Anastasius ikna olmuş bir Miafizit'ti, ancak kilise politikası ılımlıydı. Zeno'nun Henotikon ilkesini ve kilisenin barışını korumaya çalıştı. Yine de, belki de Perslere karşı askeri başarısından cesaret alan Anastasius, 512'de Kalkedon Metropolitini görevden aldı ve yerine bir Monofizit atadı. Bu, Konstantinopolis Patriği ile yaptığı anlaşmayı ihlal etti ve Kalkedon'da isyanları hızlandırdı. Ertesi yıl, General Flavius Vitalianus bir isyan başlattı, imparatorluk ordusunu hızla yendi ve Konstantinopolis'e yürüdü. Ordu yaklaşırken, Anastasius, Flavius Vitalianus'a Trakya Ordusu Komutanı ünvanını verdi ve Papa ile Akakios bölünmesi olası bir sonu hakkında iletişim kurmaya başladı. İki yıl sonra, General Marinus, Flavius Vitalianus'a saldırdı ve onu ve birliklerini Trakya'nın kuzey kesimine zorladı. Çatışmanın sona ermesinden sonra Anastasius, 518'deki ölümüne kadar imparatorluğun tartışmasız kontrolü altına aldı.

• Anastasius Suru