İnternet forumu ya da mesaj panosu (İngilizce: internet forum, message board veya discussion board), kullanıcıların asenkron iletişim yoluyla mesajlar aracılığıyla tartışma yürütebildiği çevrimiçi bir platformdur. Bu platformlarda iletiler genellikle birden fazla satır uzunluğunda olup, belirli kategoriler, alt kategoriler ve konu başlıkları (thread) altında hiyerarşik olarak düzenlenir. Forumların yönetim politikalarına ve kullanıcının erişim düzeyine bağlı olarak, bir iletinin kamuya açık hale gelmeden önce moderatör veya yönetici tarafından onaylanması gerekebilir. Kullanıcılar, forum ayarlarına göre anonim olarak ya da kayıtlı hesapla içerik üretebilir; çoğu forumda mevcut iletileri okumak için kayıt zorunluluğu bulunmaz. Bu nitelikler, internet forumlarını gerçek zamanlı (senkron) iletişim sağlayan sohbet odalarından ve anlık mesajlaşma uygulamalarından ayıran temel özelliklerdir.
Forumlar tipik olarak ağaç benzeri (tree-like) veya hiyerarşik bir yapıya sahiptir. Bir ana forum, çeşitli alt forumlara (subforum) ayrılabilir; her alt forum belirli bir konu alanına odaklanır. Kullanıcılar mevcut konu başlıklarına yanıt verebilir ve yetkileri doğrultusunda yeni konu başlatabilir. Tek bir tartışma zinciri “konu” ya da “başlık” (thread) olarak adlandırılır ve bu başlık altında kullanıcılar karşılıklı yanıtlar verebilir.
“Forum” terimi, Antik Roma'daki kamuya açık meydan ve toplantı yerleri olan forumdan gelir. Latince forum kelimesi, “dışarıda olan, dış kapı” anlamındaki foris kökünden türemiştir.
Teknoloji
Forumlar, dinamik içerikleri nedeniyle sabit HTML, XHTML veya XML gibi statik biçimlerle kodlanamazlar. Bunun yerine, forumlar genellikle ASP (Active Server Pages) veya PHP (Hypertext Preprocessor) gibi web programlama dilleri kullanılarak oluşturulur. Bu diller, kullanıcı etkileşimlerine, veri güncellemelerine ve içerik yönetimine olanak tanıyan dinamik ve etkileşimli forum yapılarının geliştirilmesini sağlar. Ayrıca, arama motoru optimizasyonu için GNU/Linux sunucularında Mod Rewrite özelliği kullanılarak sanal bağlantılar oluşturulabilir ve böylece HTM ve HTML uzantılı bağlantılar elde edilebilir.
Forumlarda mevcut verileri kaydetmek için bir veri tabanı kullanılır. Bu veri tabanı Windows tabanlı ise genellikle Microsoft SQL Server, Linux tabanlı ise MySQL'dir. Veri tabanının içinde kullanıcı, mesaj, forum, denetim kayıtları ve diğer birçok bilgi depolanır.
Günümüzde ASP ve PHP ile kodlanmış birçok forum yazılımı mevcuttur.
- WBB (Woltlab Burning Board)
- vB (vBulletin Board)
- xF (XenForo)
- MyBB (My Bulletin Board)
- PHPBB (Personal Home Pages Bulletin Board)
- IPB (Invision Power Board)
- SMF (Simple Machines Forum)
Woltlab Burning Board
WoltLab Burning Board, PHP ve MySQL ile yazılmış bir forum yazılımıdır. Wayback Machine tarafından arşivlenmiştir. Çince, Hırvatça, Fransızca, Almanca, İtalyanca, Portekizce ve Türkçe dil seçenekleri mevcuttur.
vBulletin Board
vBulletin, PHP ve MySQL ile yazılmış bir forum betiğidir. Forum sistemleri arasında en yaygın ve en popüler forum yazılımı olarak bilinir. Birçok dil seçeneğine sahip olan bu yazılım, farklı sitelerde kullanılmaya hala devam edilmektedir.
XenForo
XenForo, PHP programlama dili ile yazılmış bir ticari forum yazılımıdır. Bu yazılım eski vBulletin baş geliştiricileri Kier Darby ve Mike Sullivan tarafından geliştirilmiştir. Birçok dil eklentisi bulunan sistem, şu an en popüler forum yazılımları arasında ilk sıralarda yer almaktadır.
MyBB (My Bulletin Board)
My Bulletin Board (MyBB) adıyla bilinen veya kısa adıyla MyBB, özel bir PHP dilinde yazılmış forum yazılımıdır. Bu forum sistemi MySQL veri tabanını kullanırken diğer forumlara nazaran ücretsizdir.
Personal Home Pages Bulletin Board
phpBB açık kaynak kodlu bir forum yazılımıdır. PHP dilinde geliştirilmiştir ve ücretsizdir. phpBB (PHP Bulletin Board) isminin baş harflerini almış ve phpBB olarak kısaltılmıştır. Bu forum sisteminin özelleştirilebilir stili ve ara yüzü kolaylıkla değiştirilebilir.
Invision Power Board
IPBx (Invision Power Board), Invision Power Services tarafından geliştirilen ve üretilen bir topluluk yazılımıdır. PHP ile yazılmış, MySQL veri tabanı ile yönetilebilir hale getirilmiştir.
Simple Machines Forum
Simple Machines Forum: Simple Machines organizasyonu tarafından PHP ve MySQL kullanılarak oluşturulmuş açık kaynak kodlu farklı ve köklü bir forum yazılımıdır.